Rękawice to najczęściej kupowany środek ochrony indywidualnej i jednocześnie ten, przy którym najłatwiej o błąd. Powód jest prosty: wyglądają podobnie, a różnią się parametrami, których nie widać. Cała informacja jest na mankiecie, przy piktogramie normy EN 388.
Najpierw kategoria, potem norma
Każdy środek ochrony indywidualnej w Unii Europejskiej podlega rozporządzeniu 2016/425, które dzieli wyroby na trzy kategorie ryzyka:
- Kategoria I – zagrożenia minimalne, na przykład rękawice ogrodowe czy do lekkich prac porządkowych.
- Kategoria II – zagrożenia pośrednie, czyli większość rękawic roboczych i monterskich.
- Kategoria III – zagrożenia mogące powodować bardzo poważne skutki, w tym rękawice chemoodporne, termoodporne i antyprzecięciowe najwyższych poziomów.
Wymagania ogólne dla wszystkich rękawic, takie jak nieszkodliwość materiału, wygoda i oznakowanie, opisuje norma EN ISO 21420, która zastąpiła dawną EN 420. Dopiero na tym fundamencie stawia się normy szczegółowe.
EN 388, czyli cztery cyfry i dwie litery
Piktogram z młotkiem oznacza ochronę przed zagrożeniami mechanicznymi. Kod pod nim czyta się od lewej:
- Cyfra 1 – odporność na ścieranie, skala od 1 do 4. Mówi, ile cykli ścierania wytrzyma materiał. Decyduje o tym, jak długo rękawica przetrwa w codziennej pracy.
- Cyfra 2 – odporność na przecięcie metodą coupe, skala od 1 do 5. Jeśli w tym miejscu jest X, oznacza to, że materiał stępiał ostrze podczas badania i wynik miarodajny znajduje się dopiero w literze opisanej niżej.
- Cyfra 3 – odporność na rozdarcie, skala od 1 do 4.
- Cyfra 4 – odporność na przekłucie, skala od 1 do 4. Uwaga, badanie wykonuje się dość grubym trzpieniem, więc wysoki wynik nie oznacza ochrony przed igłą ani cienkim drutem.
- Litera od A do F – odporność na przecięcie badana metodą TDM według ISO 13997. To dziś najważniejszy parametr przy pracy z blachą i szkłem. A to poziom najniższy, F najwyższy.
- Litera P – opcjonalna, oznacza ochronę przed uderzeniem badaną według EN 13594. Dotyczy rękawic ze wzmocnieniami na grzbiecie dłoni.
Inne normy, które warto znać
Zagrożenia mechaniczne to tylko jedna grupa. Na rękawicach specjalistycznych zobaczysz też:
- EN 407 – zagrożenia termiczne, ogień i wysoka temperatura. Sześć cyfr opisuje między innymi palność, ciepło kontaktowe i odporność na rozpryski stopionego metalu. To norma dla spawaczy i hutnictwa.
- EN 511 – ochrona przed zimnem. Trzy cyfry opisują zimno konwekcyjne, kontaktowe i przepuszczalność wody.
- EN ISO 374 – ochrona przed substancjami chemicznymi i mikroorganizmami. Rękawice dzielą się na typy A, B i C w zależności od tego, przed iloma substancjami z listy badanej chronią przez określony czas.
Przy chemii liczy się czas przebicia
Najczęstszy błąd przy rękawicach chemoodpornych polega na założeniu, że skoro rękawica ma piktogram z kolbą, to nadaje się do każdej substancji. Tak nie jest. Producent podaje litery kodowe badanych substancji i czas przebicia, po którym chemikalium przenika przez materiał. Rękawica świetna do olejów może się rozpaść w kontakcie z rozpuszczalnikiem. Dlatego przy pracy z chemią zawsze warto mieć pod ręką kartę charakterystyki używanej substancji.
Najczęstsze błędy przy doborze
- Jeden model do wszystkiego. Rękawica do układania kostki, do spawania i do mycia części to trzy różne produkty. Uniwersalna sprawdzi się w jednym zadaniu i zawiedzie w drugim.
- Zły rozmiar. Za duża rękawica zsuwa się i ogranicza chwyt, za mała męczy dłoń i pęka na szwach. Rozmiar dobiera się przez pomiar obwodu dłoni.
- Rękawice przy maszynach wirujących. Tam, gdzie istnieje ryzyko pochwycenia, rękawic się nie stosuje. To sytuacja, w której ochrona staje się zagrożeniem.
- Praca w uszkodzonej rękawicy. Przetarcie w opuszku przy rękawicy antyprzecięciowej przekreśla całą ochronę.
- Ignorowanie komfortu. Rękawica, w której nie da się pracować, zostaje zdjęta po dziesięciu minutach i wtedy nie chroni wcale.
Dobór w praktyce
Najprostszy sposób wygląda tak: opisz, co dokładnie robisz i czym najczęściej niszczysz obecne rękawice. Przetarcie w opuszkach oznacza, że potrzebujesz wyższej odporności na ścieranie. Przecięcia to sygnał, że czas na model z literą C lub wyższą. Sztywna, rozpadająca się guma po kontakcie z chemią oznacza źle dobrany materiał.
Pełen wybór rękawic roboczych, antyprzecięciowych, spawalniczych, chemoodpornych i ocieplanych znajdziesz w kategorii ochrona rąk. W sklepie przy Płockiej 9 w Ciechanowie możesz je przymierzyć i porównać kilka modeli w dłoni, zanim zdecydujesz się na większe zamówienie. Zobacz też pozostałe kategorie w naszej ofercie.
Potrzebujesz wsparcia w Ciechanowie?
BHP CIECH to hurtownia i serwis BHP oraz PPOŻ z Ciechanowa. Prowadzimy usługi BHP i PPOŻ dla firm, legalizację i konserwację gaśnic oraz szkolenia okresowe BHP. Zapraszamy do sklepu przy ul. Płockiej 9 w Ciechanowie lub do kontaktu telefonicznego pod numerem 733 813 200. Pełną ofertę środków ochrony indywidualnej znajdziesz w zakładce oferta, a dane kontaktowe na stronie sklepu BHP w Ciechanowie.